Məxəzlər ləzgilər haqqında
Тарихдин геле аваз  |  3(329) 2019      
     60 il ərzində səfəvilərin Dağıstanda siyasətini Dərbənd sultanı həyata keçirmişdi. Ona həmçinin Müşkür, Niyazabad, Şabran, Rustov, Barmak mahallarını da idarə etmək hüququ ve­rilmişdi. Sultan hər il həmin mahalların əhalisindən – hər evdən taxılın onda birini, ipəyin beşdən birini, örüşlərdən istifadə haqqını və cəza əvəzinə cərimə alırdı. Əksəriyyəti ləzgilərdən ibarət olan Quba və Tabasaran əyalətlərinin əhalisi həm də hərbi mükəlləfiyyət daşıyırdı.
     Sultan və şahın başqa əlaltıları Şamaxıda və Dərbənddə yerləşən İran qarnizonlarına güvənərək Samur vadisinin ləzgilərini özlərinə tabe etdirmək istəyirdilər. Ona görə də tez-tez Dərbənddən buraya böyük qoşun dəstələri göndərirdilər. Lakin ləzgilər hər dəfə bu qoşunları darmadağın edirdilər.
 
Гербер И.Г. Описание стран и народов вдоль западного берега Каспийского моря в 1728 году. – ИГЭД, с. 78.
Бутков П.Г. Материалы для новой истории Кавказа с 1722 по 1803 год. Ч. 1-2. СПб., 1869. с. 95.
 
     Rusiya Qafqaza ayaq qoyar-qoymaz ləzgilər çar hökumətinə qarşı şuriş və üsyanda bulunurdular. Dağıstanlılara qarşı hökumət min dürlü zülm və təzyiqat yapırdı. Müstəmləkat siyasətinin icrası üçün hökumət ləzgilərin torpaqlarını zəbt edib, mühacirlərə verirdi. Təqribən 60 sənə çar hökumətilə ləzgilərin mübarizə və müharibəsi davam etdi.
     Ləzgilər şeyx Şamili müqəddəs bir vücud və mürid tanıyaraq və ona səmimən itaət edərək muma ileyhin rəyasəti altında uzun müddət qəribə bir mətanətlə çar hökumətilə vuruşuyordular.
 
Rəşid bəy İsmailov. Azərbaycan tarixi. 
Bakı, 1993. Səh. 123.
 
     Tiflisi, Yerevanı və Qarsı mühasirəyə almış ləzgi adlı xalq Portanın torpaqlarına da müntəzəm yürüşlər edir. Onlara qarşı qoşun göndərilməsə, böyük bəsbəxtliklər üz verə bilər.
 
Из донесения паши Эрзурума. Архив внешней политики России (АВПР), ф. 89. 1735. Д. 6, л. 136 об.
 

Комментарии к статье

Будьте первым кто оставит комментарий к статье.

Оставить комментарий

Имя:     Email:

Так же в этом номере
Исмаиллы райондин Къалажух хуьр Azərbaycan Respublikasının Prezidenti cənab İlham Əliyevə Чи алфавитдиз кьецI гумир! Зурба вакъиа ЧIехи амадаг
Статьи из этой рубрики
РикIелай ракъурдач Bakıya köməyə gələn ləzgilər ЧIехи амадаг Чун гьикI муьтIуьгъарзавай? QUBA QƏZASINDA ANTİSOVET ÇIXIŞLARI
ЦIИЙИ ТИЛИТ
№: 8(353)
декабрь, 2021

Скачать PDF

РУБРИКИ
Tarixin izi ilə
Gəncliyimiz – qürurumuz
Чи къагьриманар
Yubiley
Люди и судьбы
Шаирар
"Самур" - 30
Редакциядин дустар
Яран сувар
Qarabağ müharibəsi
Diqqət: İnsan taleyi!
İnam və iman
"Soyuq günəş"
ЦIийи фильм
Dünya xalqları
Чи тарих
Тарих авайвал
Müsahibə
Спасём планету
Dünya ləzgiləri
Дагъустан
Диктант
Чи кьегьалар
Редактордин гаф
Чи классикар
"Самур" - 20
Мах
ЦIийи ктабар
Жеч гьа!..
Dağıstan xalqları
И чил хайи диге я
Добрые вести
Milli Məclisə məktub
Новости Россотрудничества
Известные лезгины
Марагълу инсанар
Redaksiyaya məktub
Языки мира
Лезги чIалан месэлаяр
Квез чидани?
Известные лезгиноведы
Лезгияр вирина
Юбилей
SOS!!!
С верой в душе
"Самурдин мектеб"
Мораль
Чи адетар
Məşhur ləzgilər
Новости на все голоса
Чи хуьрер
Хъсан хабарар
Известные кавказоведы
Чи адетар
Yeniliklər
Чешне къачу!
Чакай кхьенай ...
Алимрин веревирдер
Çıxışlarımızın əks-sədası
Барка
Эпитафия
Ша, лезги чIалал рахан!
Хабарар
Тарихдин геле аваз
Поэзия
Харусенят
Этнография
Дагестан
Народы мира
Спорт
Инсанар, кьисметар
Редакциядиз чар
Чир-течир
Yeni kitablar
Фольклор
Чи сейлибур
Дайджест
Чи тавдин кIвал

ПОЛЕЗНОЕ