Бадейрин эменни
Фольклор  |  10(326) 2018      
     ГьикI ятIани, эхиримжи вахтара «Самур» газетдин чинрай чIалаз талукьарнавай макъалаяр кIелайла зи рикIел 90 йиса аваз вичин дуьнья дегишарай баде хтана. Ада гьамиша лугьудай: «Жуван чIал чидайдахъ галаз ацукь-къарагъ чан хтул. Жуван чIалалай, жуван чIал чидайдалай элячIмир».
Зи рикIел хъсандиз алама, бадеди чаз гьамиша манияр лугьудай, махар ахъайдай. Зи вахари ва стхайри чпиз бадедин са мах ван тахьайла завай а мах ахъаюн тIалабдай. Зани гьа бадедин саягъда ихтилатдай. Баде лезгидалди акьван фасагьатдиз, акьван хъсан рахадай хьи, адахъ яб тагун мумкин тушир. Ихтилатрихъ верцIи гафар кутаз, «чан хтулар» лугьуз, гуьгьуьлар къачуз кIанардай ада чаз чIал.
     Бадедин манийрални  махарал зи гзаф рикI алай. Абурай заз гьикьван къиметлу лезги гафар чир хьанай. Садра бадеди ихьтин са мани лагьанай:
 
     Лацу гъетре хуьзва рекьер,
     Чавай аниз физ жедатIа?
     А гъед хьтин кавхадин руш
     Чаз тахьана низ жедатIа?
 
     На лугьумир «Лацу гъед» лезгийри Меркуридиз лугьузвайди я кьван. Бадедин манийра хьиз, махарани чаз тийижир гафар жедай. Садра ада «Сив кьур бацI» тIвар алай мах ахъайнай. «БацI» жанавурдиз лугьузвай. И махунай чаз «зимир» (симург къуш), «пили» (аждагьан), «кьетIин» (кускафтар), «хъецI» (кин), «харумди» (фурсар гвайди), «лелев» (чакъал), «афа» (тахсир), «гъул» (наразивал), «тахсара» (сур) хьтин гафар, нуькIверин тIварар: кIаркIияр, цIирицIар, хцигар, хъарцаяр, чихчихар ва масабур чир хьанай.
     Гьайиф хьи, къе чал ихьтин гафар дуьшуьш хъжезмач ва а гафар михьиз рикIелай алуднава. 
     Гьуьрметлу редакция, заз чиз, ихьтин гафар, бадейрин эменнияр кIватI хъувуна чи эдебиятдин чIалак кухтун герек я. Чи чIал гьа ихьтин гафаралди иер я. Зи рикIел Дагъустандин тIвар-ван авай кхьираг Къияс Межидован гафар хквезва. Ада лагьанай: «Зун тIебиатдал рикI алай кас я. Лезги чIални гьа тIебиат хьиз иер я. Чи яйлахрин гуьлуьшанвал, чи вацIарин векъивал, чи дагъларин кьакьанвал хас я лезги чIалаз».
     ХупI хъсандиз лагьанва. Ихьтин чIал хуьн ва вилик тухун чи гьар садан буржи я.
 
Магьи СУЛТАНОВА,
Баку
 

Комментарии к статье

Будьте первым кто оставит комментарий к статье.

Оставить комментарий

Имя:     Email:

Так же в этом номере
И чил хайи диге я Шииратдин рагъ Эмин В цветнике Гурипери Чи гьарфарал гъил яргъи ийимир! Ləzgi əlifbası tarixindən
Статьи из этой рубрики
Бадейрин кьула Бадедин йикъарган Я Лацарин Гавдан дере Яран мисалар Кусары - столица фольклора
ЦIИЙИ ТИЛИТ
№: 8(353)
декабрь, 2021

Скачать PDF

РУБРИКИ
Tarixin izi ilə
Gəncliyimiz – qürurumuz
Чи къагьриманар
Yubiley
Люди и судьбы
Шаирар
"Самур" - 30
Редакциядин дустар
Яран сувар
Qarabağ müharibəsi
Diqqət: İnsan taleyi!
İnam və iman
"Soyuq günəş"
ЦIийи фильм
Dünya xalqları
Чи тарих
Тарих авайвал
Müsahibə
Спасём планету
Dünya ləzgiləri
Дагъустан
Диктант
Чи кьегьалар
Редактордин гаф
Чи классикар
"Самур" - 20
Мах
ЦIийи ктабар
Жеч гьа!..
Dağıstan xalqları
И чил хайи диге я
Добрые вести
Milli Məclisə məktub
Новости Россотрудничества
Известные лезгины
Марагълу инсанар
Redaksiyaya məktub
Языки мира
Лезги чIалан месэлаяр
Квез чидани?
Известные лезгиноведы
Лезгияр вирина
Юбилей
SOS!!!
С верой в душе
"Самурдин мектеб"
Мораль
Чи адетар
Məşhur ləzgilər
Новости на все голоса
Чи хуьрер
Хъсан хабарар
Известные кавказоведы
Чи адетар
Yeniliklər
Чешне къачу!
Чакай кхьенай ...
Алимрин веревирдер
Çıxışlarımızın əks-sədası
Барка
Эпитафия
Ша, лезги чIалал рахан!
Хабарар
Тарихдин геле аваз
Поэзия
Харусенят
Этнография
Дагестан
Народы мира
Спорт
Инсанар, кьисметар
Редакциядиз чар
Чир-течир
Yeni kitablar
Фольклор
Чи сейлибур
Дайджест
Чи тавдин кIвал

ПОЛЕЗНОЕ