Муъминатан цIар амукьна
Поэзия  |  9(325) 2018      
   Вучиз ятIани ам зи хиялдай садрани акъатзавач. Адан варз хьтин ацIай чин, чIехи, чIулав вилер, векъиз килигунар фад-фад карагда зи вилерикай. Адан чина датIана сугъулвал, вилерал нагъв алай хьиз жеда заз. Бахтсузвилин лишанар хьиз кьатIуда за абур. Бахтлу тиртIа, жегьилзамаз терг жечир. Ахьтин алакьунар авай лезги рушан гьайиф…
   Гьуьлуьхъ галаз женгиниз экъечIейла адан 17 йис цIийиз тамам хьанвай. А береда ада я вичин гележегдикай, яни хайибурукай фикирначир. Каспидин пехъи лепейривай це бамиш жезвай гада аял вахчуз алахънай. Лепейри гьикьван басрух ганатIани, муьтIуьгъ хьаначир руш, эхирдалди женг чIугунай. Эхирни вич къурбанд гана гада вахчунай ада гьуьлуьвай…
   1962-йисан 27-майдиз лезги рушан кьегьалвиликай вири уьлкведи хабар кьунай. Аял хилас авун патал вич къурбанд гайи адакай июлдинни августдин варцара Азербайжандин «Коммунист», «Сосиалист Сумкъайыты», «Шефекъ», «Бакинский рабочий», «Азербайжан генжлери», «Молодежь Азербайджана», СССР-дин «Учительская газета», «Труд» ва маса газетриз макъалаяр акъатнай. Азербайжан ССР-дин Верховный Советдин Президиумдин серенжемдалди Муъминат Жамаледдинан руш Эфендиевадиз гьелек хьайидалай гуьгъуьниз «Баъмиш жезвайбур хилас авунай» медаль ганай.
   И вакъиадилай 56 йис алатнава. Муъминат саки садан рикIелни аламач. Газетрин ва журналрин чинризни адакай са цIар акъатзавач. Сагъ амайтIа, 73 йиса авай Муъминат. Вич хьтин къагьриман веледрин диде, акьуллу хтулрин баде жез тир ам. Ингье 17 йиса авай руш уьмуьрдин багъда цуьк акъуд тавунмаз терг хьана…
   Муъминат Эфендиева 1945-йисан 25-мартдиз Дагъустандин Ахцегь райондин Миграгъ (гила Докъузпара райондик акатзава) хуьре дидедиз хьана. Гзаф йисара муаллимвал авуна гьакъисагъвилелди кIвалахай адан буба Жамаледдин Эфендиев Ленинан ордендиз лайихлу хьанай.
Азербайжандин КцIар райондиз куьч хьайи Эфендиеврин хизан са кьадар вахтунда ина яшамиш хьана. 1959-йисуз Муъмината КцIара ирид йисан мектеб акьалтIарна. Гьа йисан зулуз абур Сумгаитдиз куьч хьана ва руша и шегьердин 12-нумрадин юкьван мектебда кIелун давамарна.
Мектеб куьтягьайла руш Сумгаитдин Химиядинни Технологиядин Техникумдик экечIна. Адахъ техникум акьалтIарна институтда кIелдай ният авай. Ингье кIелун кьисметда авачир кьван рушан.
  Азербайджандин Тэгьсилдин Музейдин архивдай Муъминатакай делилар кIватIдайла чаз адахъ маса алакьунарни авайди чир хьана. Руша лезгидалди шиирар кхьизвай кьван. Шииррихъ галаз таниш хьайила пагь атIана амукьна чун. На лугьуди, абур цIийиз агакьнавай руша ваъ, яшар хьанвай бегьем шаирди кхьенвайбур тир. Лезги халкьди са кьегьал руш, лезги эдебиятди са чIехи шаир квадарна лагьана фагьумна чна. Ингье и дуьньяда адан кьегьал тIвар, кхьей цIарар амукьна.
 
Гуьлхар ГУЬЛИЕВА
 
 
Муъминат Эфендиева
 
ГАТФАРИКАЙ ЗУЛ ТАХЬУРАЙ
 
Шаддиз ава зун мад хуьре,
Ам гатфарин экведава.
Диганва хупI чуьлни дере,
Лацу свас хьиз цуькведава.
 
Пара кIан я тIебиатдин
Жегьил жезвай и бере заз.
Векь акьалтиз, чил хъуьрезвай
Бахтлувилин и жуьре заз.
 
ТIебиатдин иер я суй,
Адан чанда фул тахьурай.
Гатфар гатуз элячIрай къуй,
Гатфарикай зул тахьурай…
 
ЗИ ХАЛКЬДИЗ ЦЕ
 
Вавай бахтар кIан я рикIиз,
Мискьивалмир, Гъуцар, вуна.
Жегьилвилин шегьре рекьиз
Акъуда зун илгьам гана.
И ватандиз къе велед хьиз,
РикIяй къуллугъ ийиз жервал.
Хайи чилиз, хайи элдиз
Завай кьве цIар кхьиз жервал.
 
Бахтар це заз, Гъуцар, вуна,
Хвешер захъди хкведайвал.
Вун рикIеваз чилин винел,
Зун бахтлудиз къекъведайвал.
 
Кьиле тефиз и мурадар
Кваз такьуртIа зи цIар вуна,
Муъминатаз тагай бахтар
Зи халкьдиз це, Гъуцар, вуна!
 
ЯЛЗАВА
 
Вахт квадарай вахтсузда
Гьей вахтунихъ ялзава.
Аватайда тахтунай
Мад тахтунихъ ялзава.
 
Къе гьиссерин кIамари
ГьикI авурай дерт кьери?
Хифетрини гъамари
РикI гатунихъ ялзава.
 
Лугьумир заз цIар кхьиз,
КIан туш маса кар ийиз.
Бахт вуч ятIа чин тийиз,
За бахтунихъ ялзава.
 
СА МАНИ ЛАГЬ
 
Са мани лагь, диде заз,
РикI кфил хьиз ягъидай.
Са мани лагь, диде заз,
Жуван бахтар жагъидай.
 
Са мани лагь, садрани
Куьтягь тахьуй, диде чан.
Са мани лагь, заз кIани,
Тек за кьатIуй, диде чан.
 
Са мани лагь, уьмуьрдин
Гатфар хьурай, цIиг хьурай.
Ви манияр авачиз,
Диде чан, чун гьикI хьурай?!
 
 

Комментарии к статье

Будьте первым кто оставит комментарий к статье.

Оставить комментарий

Имя:     Email:

Так же в этом номере
ЧIал храйтIа дидейри... Cа халкьдиз кьве алфавит? Metodikadan kənar kitab Хуьрерин гьуьжет алай тIварар Гуьнгуьна авачир гафарганар
Статьи из этой рубрики
В поисках талантов Булахда яд ава СтIал Сулейманаз гуьмбет хкажна Лезги чIал кIанарзава Са маса тIям ава Ватандин чилихъ
ЦIИЙИ ТИЛИТ
№: 8(353)
декабрь, 2021

Скачать PDF

РУБРИКИ
Tarixin izi ilə
Gəncliyimiz – qürurumuz
Чи къагьриманар
Yubiley
Люди и судьбы
Шаирар
"Самур" - 30
Редакциядин дустар
Яран сувар
Qarabağ müharibəsi
Diqqət: İnsan taleyi!
İnam və iman
"Soyuq günəş"
ЦIийи фильм
Dünya xalqları
Чи тарих
Тарих авайвал
Müsahibə
Спасём планету
Dünya ləzgiləri
Дагъустан
Диктант
Чи кьегьалар
Редактордин гаф
Чи классикар
"Самур" - 20
Мах
ЦIийи ктабар
Жеч гьа!..
Dağıstan xalqları
И чил хайи диге я
Добрые вести
Milli Məclisə məktub
Новости Россотрудничества
Известные лезгины
Марагълу инсанар
Redaksiyaya məktub
Языки мира
Лезги чIалан месэлаяр
Квез чидани?
Известные лезгиноведы
Лезгияр вирина
Юбилей
SOS!!!
С верой в душе
"Самурдин мектеб"
Мораль
Чи адетар
Məşhur ləzgilər
Новости на все голоса
Чи хуьрер
Хъсан хабарар
Известные кавказоведы
Чи адетар
Yeniliklər
Чешне къачу!
Чакай кхьенай ...
Алимрин веревирдер
Çıxışlarımızın əks-sədası
Барка
Эпитафия
Ша, лезги чIалал рахан!
Хабарар
Тарихдин геле аваз
Поэзия
Харусенят
Этнография
Дагестан
Народы мира
Спорт
Инсанар, кьисметар
Редакциядиз чар
Чир-течир
Yeni kitablar
Фольклор
Чи сейлибур
Дайджест
Чи тавдин кIвал

ПОЛЕЗНОЕ