Хъалхъас баде
Мах  |  1(306) 2017      
     Хьана-хьанач са кьвал алай къиб. Ам гзаф къени, рикl михьи гьайван тир. Аси ничхирриз хьиз, фагъир гьайванризни вичелай алакьдай куьмекар гудай ада. Чарадан четинвилер жувандай кьаз алакьдай адалай. Аквадай  гьаларай, гьайвандин уьмуьр хъсанвилери генани яргъи ийизвай. Гьар са куьникай хабар авай адаз. Вичин 200 йисан ­уьмуьрда вилериз такур затlни амачир. Гьавиляй чеб кlевера гьатайла гьайванар меслят гъун патал адан кьилив къведай. Тама ам течир, адаз ти­йижир касни авачир. Са береда тамун гьайванрин чIехи бубаярни бадеяр хьиз, гила абурун хтуларни штулар дустар тир адан. 
     Хъалхъасдин кlвал тамун юкьва авай чlехи вир тир. Юкъуз ам виряй акъатна тlуьн жагъурун патал тамуз фидай. Тарарин кIаник аватай ичер, валарин аскIан хилерал алай мереяр, чиликай хкатай бебелукар недай. Куьлуь камар къачуз, квелиндаказ  фидай кьвал алай къиб гьар юкъуз гьа са рекьяй. Таладив агакьдалди нисин алукьдай. Крар кьил-кьилел тагъанмаз  элкъвена хъфидай вахтни жедай. 
     ХъуьтIуьз ада вирин кlане вичиз муг туькIуьрна, гьана ахвариз фидай. Гатфарихъ муркIар цlрайла, виряй акъатна далудиз рагъ гудай. Тамун гьайванрал кьил чlугуна, абурун кефияр хабар кьадай. Хъутlуьн варцара вичиз акур кьван ахварар гьайванрин шарагриз махар хьиз рахадай.
     Гьа икl, йисар къвез алатзавай. Хъалхъас кьуьзуь хьанвай. Яргъал рекьиз экъечIдай такьат амачир адахъ, кlвачери чlалаз кихлигзамачир. И гъи­лера гатфарни гад мус алатнатlани байихнач хъалхъасди. Тама чими гар къугъвазвай. «Жив къвадай хьтинд я», - лагьана ада вичин патав шандакьвализ къугъвазвай шапlайриз. «Жив гьинвайди я, Хъалхъас баде?! Килиг гьихьтин чими гар аватlа. Гатфар хтанвайди аквазвачни ваз?» - лагьана хъуьрена абур. 
     Хкадриз кьилинпацар ийизвай шапlаяр акваз вичин жегьилвал рикlел хквезвай кьвал алай хъипрен. Вич некъийрив дигай талада махпур векьерал нуькlерихъ галтугиз къугъвай йикъар вилерикай карагна адан. 
     Некъияр рикIе акьур ам залан камар къачуз таладиз рекье гьатна. Гар къвердавай къайи жезвай, цав чlулав цифери кьазвай. Кьвал алай хъипрез лагьайтlа, хъуьтlуьн ахвариз фидалди тухдалди некъияр нез кlанзавай. Эхирни агакьна ам таладиз. Ингье гьикьван къекъвейтlани, некъияр жагъанач адаз. Пелел живедин цIверекI аватай кьвал алай хъипрек къалабулух акатна. «Вир муркlади кьуртlа, кlвализ гьикl хъфида?» – фикирна ада. Тадиз кьулухъ элкъвена. Ингье адан кlвачера эвелан звер амачир, са гужуналди ялзавай ада абур. 
     Йиф акъатдалди рекъе хьана кьвал алай къиб. Вирив агакьна, ам муркlади кьунваз акурла хъалхъасдай гьарай акъатна. Цуцlулрин япарихъ зарулдаказ шехьзавай хъалхъасдин ван галукьна. Абуру «Вун вучиз шехьзава, я Хъалхъас баде?» - лагьана хабар кьурла, ада вичин кьилел атайди рахана. «Чна къаяр атайла нен паталди гаталай некъияр кlватна хвенвайди я. Вуна ял ягъ, некъияр неъ, чна са чара аквада» - рикI-дуркIун гана цуцIулри адаз.
Хилелай хилел хкадриз, цуцlулри кьвал алай хъип­рен кьилел атай кардикай вири тамуз чав чукlурна. Са герендилай тамун гьайванар вири адан кьилив кIватI хьана. Гьарад вичин мука чка гуз гьазур тир кьвал алай хъипрез, ингье адаз вичин кlвал кIанзавай. 
     Садлагьана сикlрен кьилиз са фикир атана. Ада гьайванриз вуч лагьанатIа, абур сад-садан гуьгъуьна гьатна муркlадал акьахна, чпин чими тапацрив ам цIуруриз алахъна. Вичиз там ацlай дустар авайди  чир хьайи хъалхъасдихъ хвешила шел кткана. 
     Садлагьана севрен цIугъдин ван акъатна. Кlвачерин кIаник квай мурк цlрана къайи циз аватнавай ам. ЯтIани ада мекьивал кваз такьуна хвешила гьарайзавай: «Хъалхъас баде, ви кlвалин ракlар ахъайна чна! Ам кlев тахьанмаз фад ша!» 
     Хвеши хьайи хъалхъас вирив агатна. «Гатфарихъ ахкван хъийида чаз чун!»- лагьана гьайванри чпин кьуьзуь дуст вичин кIвализ рекье туна.
 
АЗИЗРИН Севда

Комментарии к статье

Будьте первым кто оставит комментарий к статье.

Оставить комментарий

Имя:     Email:

Так же в этом номере
И чил хайи диге я Мурадрин геле аваз Bağışla bizi, Çingiz! Гьалал я ваз! Агалкьунар тIалабзава
Статьи из этой рубрики
Хъсанвилиз писвал Жив такур гъед Гатфар ЦIийи рагъ Хъсан дуст
ЦIИЙИ ТИЛИТ
№: 8(353)
декабрь, 2021

Скачать PDF

РУБРИКИ
Tarixin izi ilə
Gəncliyimiz – qürurumuz
Чи къагьриманар
Yubiley
Люди и судьбы
Шаирар
"Самур" - 30
Редакциядин дустар
Яран сувар
Qarabağ müharibəsi
Diqqət: İnsan taleyi!
İnam və iman
"Soyuq günəş"
ЦIийи фильм
Dünya xalqları
Чи тарих
Тарих авайвал
Müsahibə
Спасём планету
Dünya ləzgiləri
Дагъустан
Диктант
Чи кьегьалар
Редактордин гаф
Чи классикар
"Самур" - 20
Мах
ЦIийи ктабар
Жеч гьа!..
Dağıstan xalqları
И чил хайи диге я
Добрые вести
Milli Məclisə məktub
Новости Россотрудничества
Известные лезгины
Марагълу инсанар
Redaksiyaya məktub
Языки мира
Лезги чIалан месэлаяр
Квез чидани?
Известные лезгиноведы
Лезгияр вирина
Юбилей
SOS!!!
С верой в душе
"Самурдин мектеб"
Мораль
Чи адетар
Məşhur ləzgilər
Новости на все голоса
Чи хуьрер
Хъсан хабарар
Известные кавказоведы
Чи адетар
Yeniliklər
Чешне къачу!
Чакай кхьенай ...
Алимрин веревирдер
Çıxışlarımızın əks-sədası
Барка
Эпитафия
Ша, лезги чIалал рахан!
Хабарар
Тарихдин геле аваз
Поэзия
Харусенят
Этнография
Дагестан
Народы мира
Спорт
Инсанар, кьисметар
Редакциядиз чар
Чир-течир
Yeni kitablar
Фольклор
Чи сейлибур
Дайджест
Чи тавдин кIвал

ПОЛЕЗНОЕ