Ихьтин таб женни?
Жеч гьа!..  |  8(302) 2016      
      Вучиз ятIани са бязи газетри 1918-йисуз эрмени дашнакри ва большевикри Къуба уезддиз басрух гайи вакъиайрикай кхьидайла, душмандин хура кьегьалвилелди акъвазна абур кукIварай лезгийрин роль агъузарзава. Ихьтин майилвал ва татугайвал себеб яз абуру а чIаван тарихарни чIурудаказ къелемдиз къачузва. Гагь-гагь са нин ятIани хийирдиз рекъемар дакIуриз, авайвилиз кIур гузва.
     «Азербайжан» газетдин алай йисан 15-сентябрдин тилитдиз акъуднавай «Виридуьньядин Чувуд­рин Конгрессдин векилрин кIватIал Къубада хьана» тIвар ганвай ма­къа­лада кхьенва хьи, Къубадин Геноциддин Комплекс ина 1918-йисан геноциддин къурбандар хьайи цIуд агъзурралди азербайжанвийрин, пуд агъзур чувуддин, агъзур лезгидин ва маса халкьарин векилрин гьуьрметдай хкажнавайди я.
     АкI акъатзава хьи, а вакъиайрин вахтунда эрмени дашнакрихъни боль­шевкрихъ галаз женг чIугурбур лезгияр хьайила, виридалайни тIимил кьенвайбурни гьабур я. Гьайиф хьи, макъала кхьенвай касди вичин тIвар къалурнавач. ЯтIани чаз чи къелемдашрин рикIел са бязи делилар хкиз кIанзава. 1918-йисуз Къуба уездда вагьши эрменийрин хура акъвазай кьилин къуват лезгияр тир. Гьавиляй 1998-йисан 3-октябрдиз Азербайжан Республикадин Прези­дент Гьейдар Алиева КцIар райондин сечкичийрихъ галаз гуьруьшдин вах­тунда лагьанай: «1918-йисуз кцIарвийри «Къанлу дереда» Азер­байжан халкьдиз басрух гайи эрмени миллетчийрин вилик пад кьуна абур кукIварнай.»
      Гьелек хьайи лезгийрин кьадардал гьалтайла, гьеле Геловани Къубадиз атайла адан аскеррихъ галаз дяведа 200 лезги кьенай. Амазаспа шегьер кьур сифтегьан кьве йикъан къене Къубада 1700 кьван азербайжанви 1200 лезги гуьлле гана тергнай. «Къанлу дереда» кьиле фейи дяведа 3 агъзурдав агакьна лезгияр гьелек хьанай. 1960-йисуз Москвада чапдай акъудай «Из истории гражданской войны в СССР» ктабдин сад лагьай жилдинин 567-чина кхьенвайвал,     1918-йисан июлдиз Шаумяна Къу­бадиз ракъурай 10 агъзур аскер авай кьушундихъ галаз женг чIугурдини лез­гияр тир. Кьве гьафтеда кьиле фе­­йи а дяведа 2 агъзурдалай гзаф чи ватанэгьлияр гье­лек хьанай. Ихь­тин делил­ри­кай хабар авачир къелемдашри жур­налист Муьзеффер Меликмамедова 1999-йисан апрель-май варцара гьа «Азербайжан» газетдин чинриз акъудай «Къубадин сед» тIвар алай тарихдин очерк, адан 2009-йисуз Бакуда чап хьайи «Къанлу дере» ктаб кIелнайтIа, къалпвилериз рехъ гуз тушир. Абуруз чир жедай хьи, санлай а чIавуз эрменийрихъ галаз кьиле фейи дявейра агъзур ваъ, 8 агъзур кьван лезгияр гьелек хьанай, дашнакри ва большевикри чи 60-далай гзаф хуьрер чукIурнай, абурукай 6 хуьр чиливди сад авунай. А чIавуз дашнакри ва большевикри вичин кьилел ихьтин мусибатар гъайи халкьдин векилрикай анжах агъзур кас кьена лагьай макъаладин авторди неинки кIелдайбур, гьакIни республикадиз атанвай мугьманар алцурарнава. Ихьтин таб женни?
 
«САМУР»
 

Комментарии к статье

Будьте первым кто оставит комментарий к статье.

Оставить комментарий

Имя:     Email:

Так же в этом номере
И чил хайи диге я Иер жезва КцIар Aялриз хвеши жеда Большой вклад в историю Холодное солнце
Статьи из этой рубрики
ТуьхкIуьрдани, кIевирдани?
ЦIИЙИ ТИЛИТ
№: 8(324)
сентябрь, 2018

Скачать PDF

РУБРИКИ

ПОЛЕЗНОЕ